ابن ميثم البحراني ( مترجم : محمدى مقدم / نوايي )

445

شرح نهج البلاغة ( فارسي )

( 2054 - 2044 ) 3 - چيزهايى كه در قرآن واجب بودن آنها معلوم است ولى در سنّت نسخ شده است مانند سخن حق متعال : وَاللَّاتِي يَأْتِينَ الْفاحِشَةَ مِنْ نِسائِكُمْ فَاسْتَشْهِدُوا عَلَيْهِنَّ أَرْبَعَةً مِنْكُمْ فَإِنْ شَهِدُوا فَأَمْسِكُوهُنَّ فِي الْبُيُوتِ حَتَّى يَتَوَفَّاهُنَّ الْمَوْتُ أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًا وَالَّذانِ يَأْتِيانِها مِنْكُمْ فَآذُوهُما فَإِنْ تابا وَأَصْلَحا فَأَعْرِضُوا عَنْهُما « 60 » در صدر اسلام هر گاه زنى مرتكب زنا مىشد تا هنگام مرگ در خانه محبوس مىگرديد واگر دخترى زنا مىكرد به مقتضاى اين دو آية با گفتار وتندى تنبيه مىشد وسپس اين حكم سنّت نسخ گرديد وزنان به رجم ودختران به تازيانه مجازات مىشدند « 61 » . ( 2064 - 2055 ) 4 - چيزى كه در سنّت اثبات ودر كتاب ترك آن جايز شده است . مانند توجّه به بيت المقدس كه در آغاز اسلام اثبات شد وسپس با آيهء شريفه : فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضاها فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَحَيْثُ ما كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ « 62 » ، نسخ شد . ومانند اثبات نماز خوف به هنگام جنگ ، در قرآن وجواز تأخير آن تا پايان جنگ ، در سنّت . ( 2072 - 2065 ) 5 - أموري كه در زمان خود واجب است ودر غير زمان خود وجوب آن از بين مىرود . مانند حج واجب كه در عمر يك مرتبه واجب است ونذرى كه مقيّد به وقت معيّنى باشد . زيرا وجوب اين دو تابع وقت معيّنى است وبا يك بار انجام هر چند بارها تكرار شود وجوب تكرار نمىشود .

--> ( 60 ) سورهء نساء ( 4 ) : آيهء ( 15 ) : زنانى از شما كه مرتكب فحشا شوند وچهار نفر بر آنها شهادت دهند آنها را در خانه حبس كنيد تا بميرند يا خداوند راه نجاتي برايشان قرار دهد ومردانى كه عمل فحشا انجام دهند آنها را تنبيه كنيد اگر توبه كرده وخود را اصلاح كردند آنها را رها كنيد . ( 61 ) منظور از نسخ به حكم سنّت اين است كه حكمي با حكمي ديگر از قرآن نسخ شده ولى نحوهء عمل حكم دوّمى را سنّت مشخص كرده است . ( 62 ) سورهء بقره ( 2 ) : آيهء ( 144 ) : ما تو را به سوى قبله‌اى كه مىپسندى باز مىگردانيم پس روى خود را به طرف مسجد الحرام بازگردان هر جا كه هستيد به سمت مسجد الحرام روى كنيد .